Budowa skoordynowanego systemu pomocy specjalistycznej opartej na Specjalistycznych Centrach Wspierających Edukację Włączającą

29 lipca 2024

Materiały do pobrania

Przestrzeń adresowana do środowiska edukacyjnego, zainteresowanego koncepcją i funkcjonowaniem Specjalistycznych Centrów Wspierających Edukację Włączającą (SCWEW). Zapraszamy do zapoznania się z publikacjami i materiałami filmowymi wypracowanymi w projekcie „Opracowanie modelu funkcjonowania SCWEW” oraz zweryfikowanymi przez 23. SCWEWy w ramach realizacji projektu „Pilotażowe wdrożenie modelu SCWEW”.

Znajdziecie tu Państwo propozycje rozwiązań z zakresu pracy z grupą/klasą zróżnicowaną, realizacji specjalistycznego wsparcia przez SCWEW na rzecz nauczycieli i specjalistów w przedszkolach, szkołach ogólnodostępnych oraz wyniki ewaluacji działań SCWEW.

Model funkcjonowania SCWEW

Model funkcjonowania Specjalistycznych Centrów Wspierających Edukację Włączającą (SCWEW)

Raporty – monitorowanie i ewaluacja SCWEW

Publikacje

Materiały merytoryczne

Nagrania filmowe

Materiały graficzne

Materiały promocyjne

31 marca 2026

Model SCWEW inspiracją do wsparcia edukacji włączającej w gminie Michałowice

Zespół projektu „Budowa skoordynowanego systemu pomocy specjalistycznej opartego na Specjalistycznych Centrach Wspierających Edukację Włączającą” został zaproszony do gminy Michałowice na konferencję inaugurująca projekt „Szkoła otwarta na edukację włączającą” (23 marca br.). Uczestnicy wydarzenia – dyrektorzy szkół, nauczyciele, pedagodzy specjalni, psycholodzy, specjaliści, przedstawiciele organów prowadzących, rodzice – zgromadzili się, aby wspólnie rozpocząć projekt i przedstawić zakres działań skierowanych do uczniów, nauczycieli i szkół biorących w projekcie.

Celem konferencji było:

przedstawienie idei edukacji włączającej, jej podstaw teoretycznych i systemowych;
prezentacja projektu „Szkoła otwarta na edukację włączającą”, opartego na projekcie SCWEW;
pokazanie praktycznych narzędzi wspierających edukację włączającą.

Projekt jest realizowany od 1 stycznia 2026 r. do 30 czerwca 2027 r. w dwóch szkołach małopolskiej gminy Michałowice: Szkole Podstawowej w Więcławicach Starych oraz Szkole Podstawowej w Raciborowicach. Wsparciem zostanie objętych 48 nauczycielek i nauczycieli szkół, 30 rodziców i 208 dzieci. Najważniejsze rezultaty projektu to wzmocnienie edukacji włączającej, podniesienie kompetencji nauczycieli oraz kadry szkoły, zwiększenie dostępności specjalistycznego wsparcia, wsparcie uczniów i rodziców oraz zmniejszenie nierówności edukacyjnych. Projekt jest dofinansowany z Funduszy Europejskich.

Prelegenci podkreślali, że projekt ma na celu wsparcie szkół w budowaniu środowiska otwartego na różnorodność uczniów, ich potrzeby rozwojowe i możliwości. Ważnym głosem było przedstawienie drogi zmian w procesie edukacji dzieci i uczniów, dla których niezbędne jest specjalistyczne wsparcie. Wyraźnie wybrzmiały głosy, że edukacja włączająca to nie zagrożenie, tylko szansa dla każdego, ponadto nie prowadzi do obniżenia jakości edukacji. Takie podejście wymaga współdziałania różnych instytucji i partnerów w budowaniu zasobów i wsparcia dla szkół, ponieważ nie można ich pozostawiać samych z tym wyzwaniem. Jak wskazywali realizatorzy projektu, dobrym rozwiązaniem jest edukacja włączająca, która zakłada, że szkoła powinna być miejscem dla wszystkich uczniów, niezależnie od ich możliwości, potrzeb czy ograniczeń.

W trakcie wydarzenia zostały przedstawione korzyści wynikające z edukacji włączającej:

dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi – większe możliwości rozwoju społecznego, kontakt z rówieśnikami, dostęp do bogatszego środowiska edukacyjnego;
dla wszystkich uczniów – rozwój empatii i wrażliwości społecznej, nauka współpracy, przygotowanie do funkcjonowania w różnorodnym społeczeństwie;
dla szkoły: podniesienie jakości pracy, rozwój kompetencji nauczycieli, tworzenie otwartej i przyjaznej kultury organizacyjnej.

Kierowniczka projektu Agnieszka Pietryka przedstawiła Specjalistyczne Centra Wsparcia Edukacji Włączającej, które powstały jako odpowiedź na potrzebę wsparcia szkół ogólnodostępnych w pracy z uczniami o zróżnicowanych potrzebach edukacyjnych. Centra funkcjonują najczęściej przy specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych i szkołach specjalnych. Wspierają nauczycieli, udostępniają specjalistyczny sprzęt oraz prowadzą szkolenia i konsultacje.

Agnieszka Pietryka opisała także długą drogę, jaką przebył Ośrodek Rozwoju Edukacji w Warszawie w budowaniu dostępnej edukacji: od przygotowania koncepcji, przez pilotaż w wybranych regionach, weryfikację modelu, po realizowany obecnie rozwój sieci centrów.

Najważniejsze wnioski:

edukacja włączająca jest kierunkiem rozwoju współczesnej szkoły;
edukacja włączająca wymaga współpracy nauczycieli i specjalistów;
potrzebne jest wsparcie systemowe;
ważną rolę odgrywają projekty takie jak „Szkoła otwarta na edukację włączającą”.

Więcej o projekcie na stronie Gminy Michałowice.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #SCWEW #ORE

26 marca 2026

Ochrona wizerunku dziecka

Jednym z istotnych rezultatów pracy w modelu SCWEW są lekcje modelowe, które pozwalają nauczycielom zobaczyć w praktyce rozwiązania sprzyjające edukacji włączającej. Stanowią przestrzeń do prezentowania sposobów organizowania procesu dydaktycznego tak, aby był on dostępny dla wszystkich uczniów, a jednocześnie inspirują do refleksji nad własną praktyką pedagogiczną. Niemniej kiedy organizujemy lekcje modelowe, powinniśmy pamiętać o odpowiedzialnym podejściu do ochrony wizerunku dziecka, szczególnie w sytuacjach, gdy przebieg lekcji ma zostać udokumentowany w formie zdjęć.

Ta kwestia ma istotne znaczenie z punktu widzenia obowiązujących przepisów prawa, ponieważ wizerunek dziecka podlega ochronie na podstawie przepisów prawa cywilnego oraz przepisów dotyczących ochrony danych osobowych (RODO). Publikowanie zdjęć uczniów, np. na stronie internetowej szkoły, wymaga zgody rodzica lub opiekuna prawnego. Zgoda powinna określać cel wykorzystania wizerunku, a osoba jej udzielająca musi mieć możliwość jej wycofania w dowolnym momencie.

Jednocześnie należy pamiętać, że rozpowszechnianie wizerunku reguluje art. 81 Ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2025 r., poz. 24, t.j.), zgodnie z którym co do zasady wymagana jest zgoda osoby przedstawionej na zdjęciu lub jej przedstawiciela ustawowego. Zgoda nie jest konieczna w sytuacji, gdy wizerunek ucznia stanowi jedynie element większej całości, a dziecko nie jest głównym bohaterem fotografii, np. zdjęcia z wydarzenia szkolnego lub zgromadzenia publicznego.

Należy także podkreślić, że zgoda na wykorzystanie wizerunku nie powinna być łączona z innymi oświadczeniami (np. jako element obowiązkowej dokumentacji szkolnej). Rodzic może np. wyrazić zgodę na publikację zdjęcia na zamkniętej grupie na Facebooku, ale nie wyrazić zgody na zamieszczenie zdjęcia na stronie internetowej szkoły. Rodzic lub pełnoletni uczeń musi mieć też realną możliwość odmowy bez negatywnych konsekwencji.

Warto również pamiętać, że zgodnie ze standardami ochrony małoletnich utrwalanie wizerunku dziecka przez pracownika dla celów prywatnych jest niedopuszczalne, a wszelkie działania związane z dokumentowaniem aktywności uczniów powinny wynikać wyłącznie z realizacji zadań służbowych oraz odbywać się z poszanowaniem godności i prywatności dziecka.

Co zatem można zrobić, jeżeli chcemy mieć zdjęcia z lekcji modelowej?

Jednym z prostszych rozwiązań jest wykonywanie zdjęć od tyłu lub z takiej perspektywy, która nie pozwala na identyfikację dziecka, np. fotografowanie pracy uczniów przy stolikach, ich aktywności podczas zajęć czy efektów wspólnej pracy bez utrwalania twarzy.
Można korzystać z narzędzi cyfrowych do anonimizacji wizerunku. Programy graficzne, takie jak Canva czy inne aplikacje do edycji zdjęć, pozwalają na zamalowanie twarzy, rozmycie fragmentów zdjęcia lub nałożenie naklejek, które skutecznie uniemożliwiają rozpoznanie osoby. Dzięki temu nauczyciel może pokazać przebieg zajęć i jednocześnie chronić prywatność uczniów.
Dobrym rozwiązaniem jest także fotografowanie efektów pracy uczniów, materiałów dydaktycznych, przestrzeni klasy czy wspólnie przygotowanych projektów. Takie zdjęcia pozwalają dokumentować działania edukacyjne bez konieczności utrwalania wizerunku dzieci.

Stosowanie tych prostych praktyk pomaga zachować równowagę między potrzebą pokazywania działań szkoły a poszanowaniem prawa dziecka do prywatności i ochrony jego danych osobowych.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #SCWEW #ORE

Plakat z informacjami jak chronić wizerunek dziecka w szkole.

24 marca 2026

Ankieta o SCWEW – planujemy V edycję konkursu!

Za nami cztery edycje konkursu grantowego „Budowa skoordynowanego systemu pomocy specjalistycznej opartego na Specjalistycznych Centrach Wspierających Edukację Włączającą (SCWEW)”. Trwa ocena wniosków, a równolegle myślimy o kolejnych krokach prowadzących do rozwoju sieci specjalistycznego wsparcia SCWEW.

Przekazujemy kwestionariusz ankiety, która pozwoli nam lepiej poznać Państwa potrzeby w zakresie przygotowania do udziału w najbliższej – piątej – edycji konkursu. Odpowiedzi można udzielić do 31.03.2026 r.

W tworzenie systemu pomocy specjalistycznej włączyło się już ponad 100 samorządów i szkół specjalnych oraz ponad 500 placówek ogólnodostępnych. Są z nami: dyrektorzy, nauczyciele, specjaliści, uczniowie i rodzice. Miasta i powiaty, które tego nie zrobiły, również zapraszamy do współpracy – będziemy wdzięczni za czas poświęcony na wypełnienie kwestionariusza. Odpowiedzi pomogą nam zaplanować działania informacyjne, promocyjne oraz upowszechniające konkurs grantowy w taki sposób, aby jak najlepiej wspierać wnioskodawców w zaplanowaniu pracy specjalistycznego centrum i aplikowaniu w konkursie grantowym.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #SCWEW #ORE

24 marca 2026

IV edycja konkursu grantowego – ocena formalna wniosków zakończona

Ośrodek Rozwoju Edukacji w Warszawie informuje o zakończeniu oceny formalnej wniosków grantowych złożonych w IV edycji konkursu grantowego prowadzonego w ramach projektu ORE pn. „Budowa skoordynowanego systemu pomocy specjalistycznej opartego na Specjalistycznych Centrach Wspierających Edukację Włączającą”.

W konkursie wpłynęło 59 wniosków. Ocenie formalnej podlegało 58 wniosków (jeden wniosek z 59 złożonych został pozostawiony bez rozpatrzenia). Do kolejnego etapu, tj. do oceny merytorycznej, skierowanych zostało 51 wniosków.

Informacje o negatywnym wyniku oceny wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o możliwości wniesienia protestu, o których mowa w rozdz. 12 pkt 1 Regulaminu konkursu grantowego, zostaną przekazane 7 wnioskodawcom w formie elektronicznej na adres e-mailowy podany we wniosku grantowym.

Załączniki:

Lista projektów skierowanych do oceny merytorycznej
Wielkość pliku: 278 KB

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #SCWEW #ORE

24 marca 2026

Konferencje inauguracyjne w lutym 2026 r.

Luty br. upłynął pod znakiem licznych konferencji inaugurujących działalność Specjalistycznych Centrów Wspierających Edukację Włączającą (SCWEW). Wydarzenia te stały się ważną przestrzenią dialogu, wymiany doświadczeń oraz budowania partnerstw na rzecz edukacji dostępnej dla wszystkich uczniów.

W różnych regionach kraju – m.in. w Świdniku, Bydgoszczy, Szczecinie, Kątach Wrocławskich, Łodzi, Policach, Żarach, Warszawie i Skarżysku-Kamiennej – podkreślano znaczenie współpracy między szkołami, specjalistami, instytucjami i rodzicami. W centrum uwagi znalazły się potrzeby uczniów o zróżnicowanych możliwościach oraz rola nauczycieli, którzy dzięki wsparciu SCWEW mogą skuteczniej odpowiadać na wyzwania współczesnej edukacji.

Konferencje obejmowały wystąpienia ekspertów, panele dyskusyjne i prezentacje dobrych praktyk. Wskazano na konieczność systemowego i skoordynowanego działania. Wyraźnie akcentowano po raz kolejny, że edukacja włączająca to nie tylko idea, ale wspólna odpowiedzialność wielu środowisk za rozwój każdego dziecka i ucznia.

We wszystkich wydarzeniach uczestniczyli przedstawiciele Ośrodka Rozwoju Edukacji, którzy prezentowali działania wspierające rozwój SCWEW w Polsce.

Lutowe inauguracje potwierdziły, że SCWEW stają się istotnym elementem budowania spójnego systemu wsparcia oraz wzmacniania edukacji włączającej w skali całego kraju.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #SCWEW #ORE